Een bedrijf van 380 miljard dollar krijgt een aanbod van 200 miljoen op tafel. Ze weigeren het echter op te pakken.
Dat gebeurde afgelopen vrijdag. Het Amerikaanse leger wilde dat Anthropic — maker van AI-assistent Claude — twee regels schrapte uit hun contract. Twee regels maar. Eén die verbiedt dat hun technologie gebruikt wordt voor massa-surveillance van eigen burgers. En één die verbiedt dat hun AI autonoom mensen doodt, zonder dat een mens op een knop drukt.
Anthropic zei: Nee.
Dario Amodei, de CEO, schreef dat hij dit “in goed geweten niet kan accepteren.” Het Pentagon reageerde zoals pesters doen als ze hun zin niet krijgen. Trump noemde het bedrijf “leftwing nutjobs” en tekende een verbod. Pete Hegseth bestempelde Anthropic als “supply chain risk” — een label dat normaal gereserveerd is voor vijandige staten als China. Nooit eerder gebruikt tegen een Amerikaans bedrijf.
Laat dat even bezinken.
Het meest geavanceerde AI-bedrijf ter wereld wordt door zijn eigen overheid weggezet als staatsgevaarlijk. Omdat ze niet willen meewerken aan massa-surveillance. Omdat ze weigeren om dodende robots zonder menselijk oordeel te bouwen. Dat zijn, toevallig, ook gewoon Europese waarden.
Nu komt het. Die aanwijzing als “supply chain risk” is niet alleen een verbod op overheidsopdrachten. Het betekent dat elk bedrijf dat zaken doet met het Amerikaanse leger, ook geen zaken meer mag doen met Anthropic. Amazon en Google zijn grote klanten én grote Pentagonleveranciers. Als dit standhoudt, verdampt mogelijk een (groot) deel van Anthropic’s omzet. Experts zeggen: dit kan het einde van het bedrijf betekenen.
En Europa kijkt toe.
Ursula von der Leyen sprak in Davos prachtige woorden over EU Inc. Eén regelboek. Eén markt. Schalen als in de VS. Het klonk serieus. (En terecht.) Maar woorden zijn woorden. We moeten daden tonen en kansen pakken. Dit is er zo eentje.
Stel je voor: het beste AI-bedrijf ter wereld, gedreven door ethiek, met een CEO die principes stelt boven een contract van 200 miljoen. Thuisloos. Of op zijn minst: open voor gesprek. Europa heeft het geld. Het talent is er ook al, zoals Dario en Demis allebei erkenden in Davos. We hebben Mistral. We hebben de universiteiten. We hebben de infrastructuur. We missen blijkbaar alleen de lef om te handelen.
Wat deelt Anthropic met Europa? Ze willen geen AI bouwen die mensen bespiedt zonder democratische controle. Ze willen geen autonome doodsrobots. Ze geloven dat technologie verantwoord ingezet moet worden. Dat zijn niet de waarden van Silicon Valley 2026. Dat zijn Europese waarden.
Ursula, pak de telefoon. Of pak het vliegtuig. Ga naar San Francisco en vraag Dario Amodei: wat hebben jullie nodig om hier te landen? Dan regel ik het.
Want laten we eerlijk zijn. De VS heeft zojuist hun eigen AI-kroonjuweel de deur gewezen omdat het bedrijf fatsoenlijk wil zijn. En wij? Wij hebben nu nog 27 hindernisbanen voor elk bedrijf dat hier groot wil worden. Dat kun je in één klap tot het verleden laten behoren met een geweldig voorbeeld.
Anthropic verdient bewondering. Ze verdienen ook een plek waar hun waarden welkom zijn. Die plek moet Europa zijn.
Aan de bak, Ursula. Bel Dario. 🇪🇺
p.s. Dario if you are reading this, you can also call Ursula of course.